جمعه , ۳ آذر ۱۳۹۶
خانه / مطالب مفید / مقالات و نوشته ها / شیعه یا سنی بودن ابن عربی

شیعه یا سنی بودن ابن عربی

شیعه یا سنی بودن  ابن عربی

قاضى نور اللّه شهید در مجلس ششم مجالس المؤمنین در شرح حال محیى الدین عربى گوید:

کلام شیخ در فتوحات در اعتقاد او به امامت و وصایت ائمه اثنى عشر نسبت به سید بشر صلوات اللّه علیهم صریح است و در عنوان فص هارونى از کتاب فصوص ایمایى دقیق به حدیث منزلت فرموده است ….

مرادش از حدیث منزلت این است که از شیعه و سنى به طور مستفیض بلکه متواتر از رسول اللّه روایت شده است که به امیر علیه السلام فرمود: «أنت منی بمنزله هارون من موسى الّا انّه لا نبیّ بعدى». رؤساى علماى امامیه از این حدیث بر خلافت آن حضرت برهان قطعى استخراج نموده گویند: تمامى منزلتهاى هارونى به قرینه عموم منزلت و وجود استثناى نبوت به مقتضاى این حدیث متواتر براى حضرت امیر علیه السلام ثابت است و از جمله آن منزلتها خلافت وى بوده است براى حضرت موسى علیه السلام. پس حضرت امیر علیه السلام نیز از روى میزان عموم این حدیث داراى خلافت بلا فصل محمدى مى‏باشد چنانکه هارون براى موسى علیه السلام بود.قیصرى گوید:

 

امامت لقبى از القاب خلافت و یا اسمى از اسماء خلافت است. چنانکه حق سبحانه به پیغمبر خود إبراهیم صلوات اللّه علیه فرمود: إِنِّی جاعِلُکَ لِلنَّاسِ إِماماً و امامت که خلافت است یا به واسطه است یا بدون واسطه و هر دو قسم براى هارون علیه السلام ثابت است از این جهت امامت اختصاص به کلمه هارونى یافته است اما قسم اول که به واسطه است اینکه هارون علیه السلام خلیفه موسى علیه السلام بود چنانکه موسى علیه السلام گفت:

اخْلُفْنِی فِی قَوْمِی‏ (اعراف: ۱۴۲) و اما قسم دوم که بلا واسطه باشد اینکه هارون نبى و رسول مبعوث از حق به سوى خلق به سیف بوده است. چنانکه برادرش موسى بدین سمت بود. پس نسبت امامت به هارون قوى شد زیرا از جانب حق امام مطلق بود و از جانب موسى امام مقید. «شرح فصوص قیصرى، ص ۴۳۶»

ممد الهمم در شرح فصوص الحکم، ص: ۵۱۲ _ علامه حسن زاده آملی

____________________________

علی ابن ابیطالب نزدیک ترین افراد به رسول خدا و سرّ هم انبیا و اولیا است « ابن عربی محی الدین –الفتوحات المکیه ج۱ص۱۲۰ چاپ بیروت انتشارات دار صادر ۴جلدی(و أقرب الناس إلیه( ای الی خاتم الانبیا) على بن أبى طالب وهو سر الأنبیاء أجمعین)»

____________________________

و یا عقیده ای را که] ابن عربی[ در مورد امام زمان (عج) بیان می کند  و او را خلیفه خدا در زمین معرفی می کند و می گوید از نسل فاطمه زهرا (ع) می باشد و هم اسم رسول خدا می باشد. افرادی مانند شیخ بهایی از این سخن وی اظهار  تعجب کرده و این را شاهدی بر شیعه بودن ابن عربی گرفته اند. به همین خاطر  بزرگانی از شیعه نیز  قائل به شیعه بودن ابن عربی شده اند از جمله شیخ بهایی و ابن فهد حلی و محدث سید جزایری و قاضی نورالله تستری و…  «فصلنامه فلسفی کلامی حزب الله مقاله شیعه بودن ابن عربی –سید محمد باقر خرازی ص۶۴ سال پنجم شماره ۱۴ به نقل از کتاب مجالس شرح حال ابن عربی»

____________________________

از طرف دیگر می بینیم که وی در کتاب فتوحات مکیه به صحت خلافت ابوبکر اشاره می کند.  و نیز در جای دیگر از همان کتاب در مورد ابو بکر می نویسد: مردم فضیلت و برتری ابوبکر را بر دیگران می شناسند و او را شایسته خلافت و مقدم بر دیگران  می داند«فتوحات مکیه- ج۴ص ۷۹».

____________________________

اما برخی از بزرگان که قائل به شیعه بودن او شده اند در مورد بسیاری از مطالب، یا احتمال تقیه داده اند همچون شیخ بهایی که می گویند چون وی در محیطی سکونت داشته که سالها تحت حکومت بنی امیه بوده مجبور به تقیه بوده است. «دایره المعارف تشیع- ص ۳۴۷ ج ۱  چاپ بنیاد اسلامی طاهر چاپ اول  بهمن ۶۶ ذیل واژه ابن عربی»

 ____________________________

و یا احتمال تحریف کتابهایش را داده اند چنانکه برخی طبق شواهدی قائل شده اند که کتاب فتوحات وی دارای دو نسخه بوده که در دومی بسیارى از مطالب موجود در نسخه اول حذف و مطالب دیگرى به آن افزوده شده‏است.

از جمله شعرانى مى‏گوید: « هنگامى که در صدد تلخیص کتاب فتوحات برآمدم با عباراتى مواجه شدم که به گمانم با عقاید مسلم کافه مسلمین تعارض داشت بنابراین پس از اندکى شک و تردید آنها را حذف کردم و روزى این مطالب را با شیخ شمس الدین (متوفاى سال ۹۵۵ ه. ق) که نسخه‏اى از فتوحات را به خط خود نوشته و با نسخه مؤلف در قونیه مقابله کرده بود در میان گذاشتم، و پس از خواندن آن دریافتم که هیچ یک از عباراتى که حذف کرده بودم، در آن نسخه موجود نیست. شعرانى نقل مى‏کند که براى وى مسلم گردید که نسخه‏هاى فتوحات که در زمان وى در مصر رواج داشت، شامل قسمتهایى مى‏شد که به نام مؤلف جعل شده بود و در مورد کتاب فصوص و دیگر آثار وى نیز چنین کارى صورت گرفته بود» « م م شریف -تاریخ فلسفه در اسلام- ج۱- ص۵۶۴»

شاهدی دیگر بر حسن عقیدت شیخ که از آثارش حذف گردیده:

فان قلت ففی ای منزل اصل شجرت طوبی؟ فالجواب کما قاله الشیخ محیی الدین فی الباب الحادی و السبعین من الفتوحات ان اصل شجرت طوبی فی منزل الامام علی بن ابی طالب لان شجرت طوبی فی منزل الامام علی ابن ابی طالب لان شجرت طوبی هی حجاب مظهر نور فاطمت الزهرا<…. حتی یکون سر کل نعیم فی الجنان و کل نصیب للاولیاء متفرعا من نور فاطمت. راقم سطور ، حسن حسن زاده آملی گوید: این سخن عرشی منقول از باب یاد شده فتوحات در نسخ چاپی فتوحات نیامده است، و کم له من نظیر ، فتدبر ایها الخبیر البصیر. «کلمه ۶۵۵ هزار و یک کلمه»

کتاب الیواقیت و الجواهر جناب شعرانی شاهدی صادق است که با صدای بلند فریاد میزند کتب ابن عربی دستخوش تحریفات بسیاری شده است. خواندن کتاب یواقیت خالی از لطف نیست. مطالبی در آن موجود است که تنها عقیده منحصر به فرد مذهب امامیه است که متاسفانه از آثار شیخ حذف گردیده است.

یکی از برجسته ترین چهره های شیعه در اندلس، مفسر و شاعر و دانشمند بلندپایه «ابن ابْار» (۶۵۸ق) است که هم عصر ابن عربی بود و به اتهام شیعه گری، به قتل رسید و کتاب های او را آتش زدند. از وی، یازده اثر علمی بر جای مانده است.

____________________________

علامه حسینی تهرانی می‏نویسد: محیی‏الدین عربی، بدون شک در ابتدای امر خود سنی مذهب بوده، زیرا در حکومت سنی و شهر سنی و خاندان سنی آیین، نشو و نما یافته. مدرسه و مکتبش، سنی بوده و کتابخانه و کتاب‏هایش، مملو از کتب عامه بوده، حتی یک جلد کتاب شیعه در تمام شهر، یافت نمی‏شده است. « روح مجرد، ص ۳۳۳ با تلخیص»

____________________________

آیت‏الله جوادی آملی می‏نویسد: داوری‏های گوناگون در پیرامون ابن‏عربی از صاحبان مذاهب فراوان است. مکتب ابن‏عربی نشان می‏دهد که مکتب عرفانی وی بر مبنای اهل تسنن مطرح نشده، بلکه بر مبنای دقیق امامیه پایه‏گذاری شده است.« آوای توحید، آیت‏الله جوادی آملی، ص ۸۲، با تلخیص»

____________________________

حقیر أمثال سعدى و عطار و محیى الدین عربى را در اوائل عمر سنّى و در اواخر که در اثر مطالعات بسیار و یا تابش نور عرفان حقیقت را دریافته‏اند شیعه مى‏دانم. (علامه طهرانی امام‌شناسی، ج ۱۳، ص۱۸۴)

____________________________

ابن عربی، مانند غزّالی، شیعه شده. البتّه کتاب های آنان، دلالت بر سنّی بودن آن ها دارد؛ ولی [از عقیده شان] برگشته اند. حال، برگشتن آن ها را با آن کتاب ها، خدا قبول کند یا نه، مطلب دیگری است. احتمالاً سیوطی هم مذهب امامیّه را پذیرفته است.« آیه الله بهجت ، یادداشت شماره۳۰ بند ۳»

____________________________

چهل دلیل بر شیعه بودن ابن عربی:

http://abdesaleh.blogfa.com/post-195.aspx

____________________________

http://www.erfanvahekmat.ir/

همچنین ببینید

فضیلت و اعمال شب قدر

فضیلت و اعمال شب قدر از پیامبر گرامی اسلام (ص) نیز نقل است: از خداوند …

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *